Optimale voeding voor, tijdens en na de zwangerschap

We leven in een maatschappij waarin we er alles aan doen om gezonde kinderen op de wereld te zetten en die kinderen van bij de start het beste van het beste mee te geven. Daarom is het belangrijk dat je zelf in de allerbeste vorm bent als je een kinderwens hebt, zwanger bent en borstvoeding wilt geven. Maar zelfs als je gezond en evenwichtig eet, loop je nog een risico op tekorten aan bepaalde voedingsstoffen die van primordiaal belang zijn voor de ontwikkeling van je baby. Het innemen van supplementen is dan zeker geen overbodige luxe. Vermits je voor en tijdens de zwangerschap en in de eerste levensmaanden de basis legt
van je baby's gezondheid en groei, is het van groot belang om de juiste keuze te maken in het ruime aanbod van voedingssupplementen.

Uit recente studies blijkt dat in het geïndustrialiseerde Westen nog steeds tekorten voorkomen van foliumzuur, vitamine B12, ijzer, jodium, vitamine D en omega-3 vetzuren. Van deze laatste wordt door experten vooral DHA (docosahexaeenzuur) zeer sterk aanbevolen aan zwangere en zogende vrouwen. DHA is één van de belangrijkste omega-3 vetzuren in onze hersenen, meer bepaald in de membranen van de hersencellen. Een voldoende hoeveelheid DHA is absoluut noodzakelijk voor de ontwikkeling van de hersenen van de baby. Het is ook in hoge concentraties nodig in de retina (het netvlies van het oog). DHA vergemakkelijkt de normale groei, de ontwikkeling en de functie van het centrale zenuwstelsel. Als je een baby plant, is het goed dat je al vóór de zwangerschap je eigen lichaamsreserves aanvult met een gezonde dosis DHA. Vanaf het eerste zwangerschapstrimester wordt DHA doorgegeven aan de baby in de baarmoeder. Tijdens het derde zwangerschapstrimester, wanneer de vorming van de hersenen zijn hoogtepunt bereikt, bevordert DHA de mentale ontplooiing van de baby. Na de geboorte krijgt de baby via de moedermelk de juiste dosis DHA aangeboden die hij nodig heeft. Daarom is het belangrijk dat je als moeder zelf voldoende DHA blijft innemen tot het einde van de borstvoedingsperiode. Uit onderzoek is gebleken dat de overgrote meerderheid van de zwangere vrouwen een tekort heeft aan DHA, terwijl net zij een verhoogde behoefte aan dit omega-3 vetzuur hebben. De aanbevolen dagelijkse hoeveelheid voor zwangereen zogende vrouwen is 250 mg. DHA zit in vette vis, maar het is bijna onmogelijk om deze hoge dosis op een veilige en gezonde manier uit vette vis te halen. Daarom is een voedingssupplement op basis van DHA een ideale en gemakkelijke oplossing.

Foliumzuur en vitamine B12

We weten al lang dat het van groot belang is om tijdens de zwangerschap, maar zeker ook al daarvóór, voldoende foliumzuur in te nemen. Een tekort aan foliumzuur bij de moeder verhoogt immers de kans op neurale buisdefecten. De belangrijkste hiervan zijn spina bifida (open ruggetje) en anencefalie (open schedeltje). Foliumzuur is zeer belangrijk bij de vorming van nieuwe cellen, bij de synthese van DNA en RNA en bij de synthese van aminozuren, vooral tijdens periodes van snelle groei (zoals tijdens de zwangerschap). Ondanks goede voorzorgen zien we toch nog zwangere vrouwen met een tekort aan foliumzuur. Een aantal recente studies wezen erop dat de combinatie van foliumzuur en vitamine B12 het risico op neurale buisdefecten nog meer zou verminderen dan de inname van foliumzuur alleen. Ook vitamine B12-tekorten komen vrij vaak voor, voornamelijk bij vegetariërs, vermits vitamine B12 uitsluitend terug te vinden is in dierlijke producten.

IJzer en vitamine C

Het is belangrijk dat je de zwangerschap ingaat met een gezonde ijzerreserve om bloedarmoede te vermijden. Vooral in het laatste trimester moet de baby ook een ijzerreserve kunnen opbouwen. Veel vrouwen verdragen ijzerpreparaten echter moeilijk: ze worden misselijk of geraken geconstipeerd. Kies daarom voor een goed opneembare vorm van ijzer onder de vorm van een chelaat (bijvoorbeeld ijzerbisglycinaat). Weet ook dat vitamine C de opname van ijzer bevordert.

Jodium

Weinig mensen zijn ervan op de hoogte dat in Europa jodiumtekorten zeer frequent voorkomen. De Hoge Gezondheidsraad vestigde er bovendien de aandacht op dat de jodiumstatus van de Belgen tot de meest zorgwekkende in Europa behoort. Tijdens de zwangerschap wordt een dagelijkse hoeveelheid van 150 µg jodiumtoevoer aangeraden, maar het is eveneens van belang om een goede jodiumreserve op te bouwen vóór de zwangerschap. Jodium is belangrijk voor de ontwikkeling en functie van het zenuwstelsel. Een tekort aan jodium tijdens de zwangerschap kan een nadelige invloed hebben op de verstandelijke ontwikkeling van de baby.

Vitamine D

Uiteraard wil elke vrouw haar kinderen sterke botten meegeven. Vrouwen leggen op jonge leeftijd, tijdens hun vruchtbare jaren, de basis van een sterk beenderstelsel in hun latere leven. Voor de opbouw van sterke botten is calcium nodig. Denk dus aan calciumrijke voeding (onder de vorm van harde kazen, yoghurt, groene bladgroenten, peulvruchten en noten). Calcium wordt echter pas goed in de botten opgenomen dankzij voldoende vitamine D. Vitamine D wordt voornamelijk gevormd in de huid, onder invloed van het zonlicht. Vooral mensen die een donkere huid hebben, weinig buiten komen of hun huid onvoldoende blootstellen aan rechtstreeks zonlicht, hebben een tekort aan vitamine D. Zwangere vrouwen hebben een verhoogde behoefte aan vitamine D en daarom is het geen overbodige luxe om te voorzien in een verhoogde inname vanaf het ogenblik dat je een zwangerschap plant.

Start op tijd

Heb je een kinderwens, ben je zwanger en van plan om borstvoeding te geven? Start dan op tijd met supplementatie, zeker als je een druk leven leidt, veel last hebt van stress en er niet zeker van bent dat je elke dag evenwichtig en gezond eet. Het kan de ontwikkeling van je baby alleen maar ten goede komen.